جذب گردشگر و اهمیت نقوش برجسته ساسانی مجموعه میراث جهانی بیشاپور

محمدخلیل(رضا) محمودی – کارشناس ارشد باستان شناسی – مدیر داخلی مجموعه میراث جهانی بیشاپور

بازاریابی برای تداوم حیات صنعت گردشگری بسیار ضروری و لازم است.

یکی از روش های جذب گردشگر، معرفی آثار تاریخی همراه با اطلاعات صحیح به مخاطب است. یکی از این عوامل مهم در مجموعه میراث جهانی بیشاپور، نقش برجسته های منحصر به فرد مربوط به دوران حکومت ساسانی است که در ابعاد بزرگ و به صورت برجسته توسط هنرمندان چیره دست حکاکی شده اند.

ایجاد نقش و کنده کاری بر دل سنگ ها سابقه بسیار زیادی دارد و از شواهد چنین برمی آید که انسان های نخستین غارنشین از طریق آن نظام اجتماعی خود را به نسل های بعدی انتقال داده اند. ساسانیان وارث تمدن و هنر اشکانی و هخامنشی بودند که حدود پنج قرن بر سرزمین ایران حکومت کرده و به هنرهای بسیاری پرداختند که از مهمترین آنها ایجاد نقوش برجسته را می توان نام برد.

نقوش برجسته  آثاری کنده کاری شده هستند که در بعضی از حکومت ها مورد توجه قرار گرفته و رواج داشته اند. این نقوش حاوی اطلاعات مختلفی از نظام اجتماعی سیاسی و فرهنگی می باشند و به منظور انعکاس شکوه و عظمت پادشاه، غلبه بر دشمنان، تاجگذاری و موارد دیگر ایجاد می شده اند.

نقوش برجسته مشخصه فکری و دیدگاه حاکمان از اوضاع و احوال اجتماعی و تحولات داخلی و خارجی را نمایان می کنند. این هنر منحصربه‌فرد برجسته سازی  که در دوران هخامنشیان و ساسانیان پررنگ تر می باشد، روایت تاریخ کهن کشور پهناور ایران را در بر دارد.

بیشتر بخوانید:

افق‌های روشن پیش روی بیشاپور

نقش پل ها در شهرهای تاریخی دوران ساسانیان

معبد آناهیتای بیشاپور، شاهکار معماری آئینی و مهندسی ساسانی +تصاویر

 کتیبه ها در دوران حکومت ساسانی در شهر تاریخی بیشاپور

ستون‌های یادبود و نقش آن در گردشگری مجموعه میراث جهانی بیشاپور

این کنده کاری ها، دربرگیرنده شمایل انسانی، حیوانی، لباس های اقوام مختلف، ابزار و ادوات نظامی، ظروف وغیره می باشند. از جمله این نقوش، نقش برجسته های مربوط به دوره ساسانیان در مجموعه میراث جهانی بیشاپور است که در ابعاد بزرگ نقش شده اند. در این مجموعه، دو نقش آن در سمت راست و چهار نقش در سمت چپ واقع شده اند.

این نقوش، دارای پیام های پیروزی شکوه و عظمت شاپور اول، بهرام اول و بهرام دوم از پادشاهان ساسانی است. هر ۶ نقش برجسته مجموعه میراث جهانی بیشابور آگاهی ما را درباره تاریخ تمدن فرهنگ و هنر آن دوره افزایش می دهد. ظرافت هنری، حالت های سه بعدی، رعایت نسبت میان نقش ها، کادر بندی نقوش برجسته و ریزه کاری ها از جمله خصوصیات این نوع هنر ساسانی است.

به دلیل اهمیت و زیبایی نقش برجسته های ساسانی اغلب مورد توجه سیاحتگران نقاشان و تاریخ‌نویسان بوده و در بسیاری از متون و کتاب ها توصیفات مختلفی از زبان آنها ذکر شده است. بازدید جهانگردان خارجی همه ساله به صورت گروهی و شخصی، نشان از اهمیت این نقوش و نقش آن در جذب گردشگر دارد.

نقوش برجسته ساسانی مجموعه میراث جهانی بیشابور روی سینه کوه و در دل صخره ها ایجاد شده اند. نقش شاپور اول ساسانی در این شش نقش برجسته، پر رنگ تر ارائه شده است. پیروزی شاهپور، پادشاه با اقتدار ساسانی بر سه امپراطور بزرگ روم، نشان از عظمت و شکوه آن دوره داشته و به جهت همین پیروزی هایی که در نقوش انعکاس یافته، گردشگران بسیاری از نقاط مختلف جهان به خصوص قاره اروپا مجموعه میراث جهانی بیشاپور را برای بازدید انتخاب می کنند.

از شش نقش برجسته بیشاپور که در مکان معروف به تنگ چوگان قرار دارند یکی دارای کتیبه است و آن نقش بهرام اول در هنگام دریافت حلقه شهریاری از اهورامزدا می باشد.

شش نقش برجسته به صورت مستطیل و افقی حجاری شده اند و از دیگر ویژگی‌های آن می توان به وجود آب در کنار آنها اشاره کرد. با توجه به اینکه منطقه جغرافیای میراث جهانی بیشاپور در ماه های بهمن، اسفند و فروردین بهترین موقعیت های گردشگری را دارند، نقوش برجسته بیشاپور و تنگ چوگان می توانند نقش بسیار مهمی را در جذب گردشگر به این سو داشته باشند.

در ماه های یاد شده، هوای کازرون و این منطقه جغرافیایی بهاری بوده و از لحاظ گردشگری در موقعیتی بسیار مناسب قرار دارد. همجوار بودن و نزدیکی شهرستان کازرون با شهرهای شیراز، نورآباد، کوهچنار، بوشهر، برازجان، فیروزآباد و فراشبند می‌تواند نقش بسیار ارزنده‌ای از لحاظ دسترسی جاده‌ای به این منطقه از لحاظ حضور گردشگران داشته باشد. همچنین ثبت منظر باستان شناسی ساسانی فارس در آثار ثبت جهانی یونسکو می‌تواند نگاه های گردشگران خارجی را به این مجموعه معطوف دارد.

انتهای پیام/