تکنيک هاي افزايش تاب آوري و انعطاف پذيري

تهيه و تنظيم: نرجس جنگجو – مشاور كلانتري 25 شريف آباد شيراز

وقتي صحبت از سلامت روان مي شود، ابعاد مختلفي وجود دارد که يکي از آنها انعطاف پذيري است.

انعطاف پذيري فرايندي است که توسط آن مي توان در مواقع استرس به خوبي با شرايط سازگار شد.

استرس مي تواند به صورت مشکلات خانوادگي، مشکلات سلامتي، مشکلات در محل کار يا مشکلات مالي ايجاد شود. مفهوم تاب آوري نه تنها افزايش قدرت تحمل و سازگاري فرد در برخورد با مشکلات است، بلکه مهمتر از آن حفظ سلامت روان و ارتقاء آن است.

تاب آوري  به افراد توانايي مي بخشد تا با مشکلات و ناملايمات زندگي روبرو شوند، بدون اينکه دچار آسيب شوند و حتي اين موقعيت ها را فرصتي براي رشد و ارتقاء و رشد شخصيت خود مورد استفاده قرار دهند.

تاب آوري را  فرايند توانايي يا پيامد سازگاري موفقيت آميز با شرايط تهديد کننده تعريف نموده اند. البته مي توان گفت که تاب آوري، توانمندي فرد در برقراري تعادل زيستي –رواني در شرايط خطرناک است. تاب آوري يک واکنش مربوط به شبکه ارتباطي تاثير گذار است. اين شبکه دنياي دروني افراد، خانواده، مدرسه، همسايه و ساير ابعاد جامعه را شامل مي شود.

نحوه آموزش مهارت تاب آوري:

انجام اين تمرين ها مي تواند به شما در مديريت انعطاف پذيري کمک کند و همچنين مي تواند به شما کمک کند تا از نظر نقاط قوت و ضعف خود اطلاعات بيشتري کسب کنيد:

-برخي از تکينيک ها ي آرام سازي مانند مراقبه و ذهن آگاهي را امتحان کنيد.

_نقاط قوت خود را بشناسيد و از آنها استفاده کنيد در واقع زماني را توصيف کنيد که توانستيد بر يک چالش اساسي در زندگي غلبه کنيد، تصويري از مقاوم ترين زماني که بوديد، بکشيد. چگونه مي توانيد اين مقاومت را اکنون اعمال کنيد؟ منابع طنز و شادي را شناسايي کنيد. دستاوردهاي خود را ذکر کنيد. درگير فعاليت هاي معني دار شويد.

-وقتي استرس داريد درباره آنچه که فکر مي کنيد بنويسيد و سپس از خود بپرسيد بدترين چيزي که مي تواند اتفاق بيفتد چيست و آيا مي توانم از آن جان سالم به در ببرم؟ بهترين چيزي که مي تواند رخ دهد چيست؟ به دنبال پيدا کردن راه حل مناسب باشيد.

-سعي کنيد به طور مرتب با خانواده و دوستان خود در ارتباط باشيد.

-اگر نسبت به خودتان سخت گير هستيد، ياد بگيريد که با خودتان مهربان باشيد، به خودتان يک استراحت ذهني بدهيد.

-برخي فعاليت هاي آرام بخش را امتحان کنيد. مانند پرورش دادن گل و گياه،گوش دادن به موسيقي، نوشيدن چاي و…

-علائم استرس خود را بشناسيد و بدانيد هنگام استرس در کدام قسمت بدنتان چه تغييري به وجود مي آيد تا بتوانيد بر آنها غلبه کنيد و خود را به آرامش بازگردانيد.

_لبخند بزنيد: زماني که مي خنديد هورمون هاي شادي مثل سروتونين و دوپامين را تجربه خواهيد کرد. افزايش اين هورمون ها احساس خوبي به شما مي دهند و در نيتجه مي توانيد کيفيت زندگي خود را ارتقاء دهيد، حتي اگر از سر اجبار يک لبخند مصنوعي بزنيد، سطح استرستان کاهش مي يابد.

_شکر گذار باشيد: بهتر است يک دفترچه داشته باشيد و هر روز سه مورد از نعمت هايي که خداوند  به شما عطا کرده است را بنويسيد و شکرگذار آنها باشيد.

_هدف گذاري کنيد: براي افزايش اميد به زندگي و عزت نفس خود اهداف کوتاه مدت و بلند مدتي را تعيين کنيد، در حقيقت در بسياري از فرآيندهاي علمي بهبود سلامت روان و افزايش عملکرد به هدف گذاري توجه جدي شده است.

-در زمان حال و اکنون زندگي کنيد:زندگي در آينده(نگراني)و زندگي در گذشته(نشخوار فکري)است و اين مي تواند کيفيت زندگي شما را کاهش دهد. براي افزايش رضايت مندي، آرامش و بهبود زندگي بايد در لحظه حال زندگي کنيد، براي رسيدن به اين امر لازم است:  تمرينات ذهن آگاهي را انجام دهيد، بر حواس پنجگانه تان متمرکز شويد، تمرينات تنفسي را امتحان کنيد مخصوصا زماني که استرس داريد، افکار و احساساتتان را بنويسيد و از آنها جدا شويد و دايره نگراني را بپذيرد و بر دايره کنترل متمرکز شويد.